1. Những yếu tố nguy cơ làm trẻ dễ mắc nhiễm khuẩn đường hô hấp cấp tính và tình trạng bệnh ngày càng nặng hơn
§ Cân nặng khi đẻ thấp: Trẻ có cân nặng thấp khi đẻ rất dễ mắc các bệnh nhiễm trùng trong đó có nhiễm khuẩn đường hô hấp cấp tính và khi bị thường nặng và dễ tử vong.
§ Suy dinh dưỡng: Trẻ bị suy dinh dưỡng thì khả năng miễn dịch hay yếu nên dễ bị mắc bệnh và khi mắc thường nặng, dễ biến chứng và thời gian bị bệnh kéo dài. Khi bị các bệnh nhiễm trùng thì lại làm cho tình trạng SDD nặng thêm. Vì vậy, việc phòng chống SDD và các bệnh nhiễm khuẩn cần thực hiện đồng bộ, phối hợp.
§ Môi trường sống ô nhiễm: Không khí không trong sạch do bụi bẩn, từ khói, thuốc lá, than, củi đun bếp, khí ô tô, mùi hôi thối do chất thải của phân người và gia súc. Đồng thời nước và không khí còn bị ô nhiễm bởi các loại hóa chất, thuốc trừ sâu, phân bón cho đồng ruộng.
2. Xử trí trẻ nhiễm khuẩn đường hô hấp cấp tính tại tuyến cơ sở
Ho và khó thở (có thể kèm theo sốt hoặc không) là những dấu hiệu chủ yếu khiến bà mẹ đưa trẻ tới cơ sở y tế. Cần phát hiện những dấu hiệu nguy hiểm và những dấu hiệu của viêm phổi nặng, để kịp thời gửi trẻ tới cơ sở điều trị.
Các dấu hiệu nguy hiểm: Nếu trẻ có một trong các dấu hiệu sau đây là biểu hiện bệnh rất nặng hoặc viêm phổi rất nặng:
§ Bỏ bú, không bú được
§ Trẻ không uống được
§ Co giật
§ Ngủ li bì khó đánh thức
§ Thở rít khi nằm yên
§ Suy dinh dưỡng nặng
Viêm phổi nặng:
Nếu trẻ không có dấu hiệu nguy hiểm nhưng có dấu hiệu rút lõm lồng ngực là viêm phổi nặng.
Viêm phổi:
§ Một trẻ bị ho (có kèm theo sốt hoặc không), không có dấu hiệu nguy hiểm, không có rút lõm lồng ngực, nhưng có dấu hiệu thở nhanh ® Trẻ được xác định là viêm phổi.
§ Đánh giá nhip thở nhanh phải đếm nhịp thở trong 1 phút hoặc nửa phút khi trẻ nằm yên:
ü Trẻ dưới 2 tháng tuổi: Nhịp thở trên 60 lần/ phút
ü Trẻ 2-12 tháng tuổi: Nhịp thở trên 50 lần/ phút
ü Trẻ 1-5 tuổi: Nhịp thở trên 40 lần/ phút
3. Xử trí trẻ bị nhiễm khuẩn đường hô hấp cấp tính (Ho cảm cúm hoặc cảm lạnh) không có viêm phổi nặng hoặc viêm phổi (Không có rút lõm lồng ngực và thở nhanh) và không có bất kỳ một dấu hiệu nguy hiểm nào.
Hầu hết những trẻ bị ho cảm lạnh là do vi rút gây nên. Nhiều nghiên cứu cho thấy kháng sinh không có tác dụng, vì vậy việc điều trị triệu chứng (giảm ho hoặc làm dịu họng bằng các thuốc thông thường an toàn, hạ sốt nếu có sốt..) và hướng dẫn người mẹ chăm sóc trẻ tại nhà, trong đó chăm sóc dinh dưỡng là yếu tố quan trọng.
Hướng dẫn bà mẹ chăm sóc trẻ tại nhà gồm các nội dung sau:
§ Giữ ấm cho trẻ: cho trẻ nằm ở nơi ấm nhưng thoáng mát, mặc ấm vào mùa đông và thoáng mát vào mùa hè.
§ Làm sạch và thông mũi cho trẻ bằng khăn hoặc gạc mềm, dùng thuốc nhỏ mũi cho trẻ.
§ Giữ gìn vệ sinh răng miệng, mắt thường xuyên cho trẻ.
§ Nếu trẻ ho nên dùng các loại thuốc ho và giảm đau họng bằng thuốc nam và các bài thuốc dân gian như mật ong, hoa hồng bạch hoặc chanh hấp với đường.
§ Chỉ dùng kháng sinh cho trẻ khi có chỉ định của y, bác sĩ.
§ Bổ sung vitamin A
Nuôi dưỡng trẻ bị nhiễm khuẩn đường hô hấp cấp tính
§ Trẻ nhỏ còn bú mẹ: Cho trẻ bú nhiều lần hơn và thời gian mỗi lần bú lâu hơn bình thường. Nếu trẻ không ngậm bú được, người mẹ cần vắt sữa vào cốc rồi dùng thìa cho trẻ uống.
§ Trẻ lớn hơn đã ăn bổ sung: Nên cho ăn các loại thức ăn mềm, đa dạng, dễ tiêu hóa và chia thành nhiều bữa nhỏ. Cần thay đổi thức ăn và cho trẻ ăn những loại thức ăn trẻ thích để khuyến khích trẻ ăn được nhiều, kích thích sự thèm ăn. Chú ý đề phòng trẻ bị SDD vì ở trẻ SDD khi viêm phổi bệnh thường nặng và kéo dài dễ dẫn đến tử vong.
§ Cho trẻ uống nhiều nước, nước hoa quả tươi và ăn thêm hoa quả để bù lại lượng nước bị mất do trẻ bị sốt và cung cấp thêm Vitamin A, C cho trẻ.
§ Sau khi trẻ khỏi ốm cần cho trẻ ăn tăng thêm bữa và bồi dưỡng bằng các loại thức ăn giàu dinh dưỡng giúp trẻ nhanh hồi phục.
Hướng dẫn các dấu hiệu cần đưa trẻ đi khám ngay tại cơ sở y tế:
§ Thở nhanh
§ Khó thở
§ Sốt cao
§ Bú kém, không uống được
§ Trẻ mệt hơn
Bổ sung vitamin A
Các bệnh nhiễm trùng có thể gây mất vitamin A qua phân, nước tiểu làm tăng nguy cơ thiếu vitamin A ở trẻ bệnh, đặc biệt đối với trẻ có suy dinh dưỡng. Do vậy, khi trẻ bị mắc viêm phổi nặng cần bổ sung thêm 1 liều viên nang vitamin A liều cao (liều lượng theo tuổi như khuyến cáo của chương trình phòng chống thiếu vitamin A)
Số lượt đọc:
221
-
Cập nhật lần cuối:
24/11/2010 05:05:17 PM | Lịch tiêm chủng cho trẻ em
 Tiêm
vắc- xin phòng bệnh có vai trò vô cùng quan trọng trong việc ngăn ngừa
các bệnh nguy hiểm đối với trẻ. Tiêm phòng vắc- xin là phương án hiệu
quả làm giảm nguy cơ mắc các bệnh nguy hiểm thường gặp ở trẻ em như:
bạch hầu, ho gà, uốn ván, viêm gan B, sởi...
Chăm sóc trẻ bị nhiễm giun Nhiễm giun, sán thường không phải là bệnh nguy hiểm nhưng nếu không phát
hiện và điều trị sẽ khiến trẻ bị suy dinh dưỡng, thiếu máu, thiếu
sắt... Đó là chưa kể tình trạng sức đề kháng của cơ thể trẻ bị giảm, tạo
điều kiện cho bệnh khác phát triển hay tình trạng tắc ruột, tắc ống mật
do giun. Ai cũng có thể bị nhiễm giun, sán nếu chăm sóc sức khỏe, giữ
gìn vệ sinh, ăn uống kém. Tuy nhiên, trẻ em là đối tượng dễ nhiễm bệnh
nhất vì trẻ em tiếp xúc nhiều với các yếu tố nguy cơ. Những trẻ nhiễm
giun đũa thường gầy còm, chậm lớn, thỉnh thoảng kêu đau bụng, ăn không
ngon miệng, ngủ không ngon, biếng ăn, rối loạn tiêu hóa, phân lỏng, hay
buồn nôn, nôn ra thức ăn, có khi nôn ra cả giun... Trẻ hay bực tức, quấy
khóc, tính tình thay đổi, lười vận động... Chăm sóc trẻ suy dinh dưỡng tại nhà Khi trẻ được xác định bị suy dinh dưỡng cấp tính thể nặng,
cần có sự khẳng định lại
của cán bộ y tế và can thiệp điều
trị tại cộng đồng hoặc cơ sở y tế. Chẩn
đoán sớm và thực hiện các can thiệp
từ tuyến cơ sở có thể giúp trẻ
tránh được những ảnh hưởng suốt đời của suy dinh dưỡng nặng. Các nghiên cứu cho
thấy 80% số ca bị suy dinh dưỡng cấp tính thể nặng có thể điều trị khỏi tại
nhà. Bài đã đăng: Chăm sóc nuôi dưỡng trẻ bị tiêu chảy Khi trẻ bị tiêu chảy, ngoài việc điều trị bằng thuốc thì việc chăm sóc và nuôi dưỡng trẻ đúng cách là rất quan trọng, sẽ giúp trẻ mau khỏi bệnh và mau chóng hồi phục. Trẻ bị tiêu chảy cần nhiều dịch hơn bình thường để bù lại lượng dịch mất qua phân và nôn do vậy ngay tại nhà cần cho trẻ uống nhiều nước hơn bình thường như ORS, nước cháo, súp, nước gạo rang, nước cơm và nước đun sôi để nguội Một số công thức chế biến thức ăn bổ sung cho trẻ trong thời kì ăn dặm Ăn dặm rất quan trọng trong sự phát triển của trẻ. Khi trẻ đạt 6 tháng, lượng sữa đơn thuần không đáp ứng nổi nhu cầu để trẻ phát triển, nhất là lượng sắt, kẽm, đạm… Do đó, trẻ cần có thêm nguồn thức ăn đa dạng khác ngoài sữa.
Tuy nhiên, việc cho trẻ ăn dặm sẽ làm trẻ tăng tiếp xúc với những nguồn thức ăn đa dạng, kể cả tăng nguy cơ nhiễm khuẩn...
Số lượng, tính đa dạng của thực phẩm và tần xuất cho trẻ ăn thức ăn bổ sung Sữa mẹ cung cấp một số lượng cần thiết năng lượng và các chất dinh dưỡng
nhưng khi
trẻ lớn lên và hoạt động nhiều hơn, đến độ tuổi mà sữa mẹ không đủ thoả mãn nhu
cầu của trẻ và lúc đó trẻ cần phải được ăn bổ sung để bù đắp sự thiếu hụt về
dinh dưỡng đặc biệt là về sắt và năng lượng. Thực phẩm bù đắp thiếu hụt dinh dưỡng ở trẻ emCơ
thể sử
dụng thức ăn để tạo năng lượng nhằm duy trì sự sống, sự lớn lên, chống
lại
bệnh tật và cho các hoạt động sống. Nếu trẻ không nhận đầy đủ thức ăn
bổ dưỡng, trẻ sẽ không đủ năng lượng để phát triển và hoạt động chúng
ta phải cho trẻ ăn bổ sung các thức ăn giàu chất dinh dưỡng có nguồn gốc
từ động vật, rau, củ, quả.... Thời điểm thích hợp cho trẻ ăn bổ sung Lý do chính làm cho
bé chậm lớn là sữa mẹ không đáp ứng đủ cho nhu cầu phát triển của trẻ.
Vì vậy ăn bổ sung nên bắt đầu khi trẻ không nhận đủ năng lượng và các
chất dinh dưỡng từ sữa mẹ. Đối với phần lớn trẻ, đó là lúc trẻ sau 6
tháng tuổi. Lợi ích của việc nuôi con bằng sữa mẹ Sữa mẹ là chất dinh dưỡng hoàn hảo, dễ hấp thu và sử dụng có hiệu quả cao. Trẻ bú mẹ sẽ lớn nhanh đồng thời trong sữa mẹ có nhiều kháng thể giúp trẻ chống lại các bệnh nhiễm khuẩn do vậy trẻ bú mẹ sẽ ít mắc các bệnh tiêu chảy, viêm phổi và các bệnh khác hơn trẻ nuôi bằng sữa nhân tạo. Ngoài ra sữa mẹ còn làm giảm quá trình mang thai mới, bảo vệ sức khoẻ bà mẹ Dinh dưỡng cho bà mẹ mang thai Thiếu hụt dinh dưỡng trong quá trình mang thai có thể đẩy người phụ nữ vào nguy cơ bị biến chứng sản khoa và sinh trẻ nhẹ cân. Sự thiếu hụt các vi chất dinh dưỡng trong khẩu phần ăn khi mang thai như là acid folic, I ốt sẽ ảnh hưởng đến bào thai sau quá trình thụ tinh. Chính vì vậy, ăn uống đóng vai trò đặc biệt quan trọng đối với sức khoẻ của bào thai, và đứa trẻ sau này.
|